واکاوی رویکردهای یادگیری و تربیت سازنده‌گرایانه در گلستان سعدی
کد مقاله : 1014-NCEEA5 (R1)
نویسندگان
جبار صالح *1، ایلیا احمدی2
1گروه آموزشی علوم تربیتی و مشاوره،دانشگاه فرهنگیان،تهران،ایران.
2دانشجوی کارشناسی علوم تربیتی ، دانشگاه فرهنگیان،تهران،ایران.
چکیده مقاله
گلستان سعدی به‌عنوان یکی از متون مرجع در ادبیات تعلیمی زبان فارسی، حاوی آموزه‌هایی است که با پارادایم‌های تعلیم‌وتربیت نوین همسویی دارد. پژوهش حاضر با هدف واکاوی رویکردهای یادگیری و تربیت سازنده‌گرایانه در گلستان سعدی تدوین شده است. روش‌شناسی این تحقیق از نوع کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای هدفمند است. جامعه پژوهش را کلیۀ حکایات گلستان (۲۸۹ حکایت) تشکیل می‌دهد که از میان آن‌ها، ۸۰ حکایت به‌صورت هدفمند انتخاب و بر اساس معیارهای پنج‌گانۀ سازنده‌گرایی (شامل جایگاه یادگیرنده، ماهیت دانش، نقش یاددهنده، فرایند یادگیری و محیط اجتماعی) و با تکیه بر نظریات ویگوتسکی و برونر تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در حکایات منتخب، مضامینی همچون مشارکت فعال یادگیرنده، اهمیت تعاملات اجتماعی در رشد شناختی، نقش واسطه‌ای زبان و فرهنگ، و جایگاه تسهیل‌گریِ معلم برجسته است. این مضامین با برخی مبانی یادگیری اکتشافی و اجتماعی هم‌پوشانی دارد؛ بااین‌حال، وجود مضامینی چون انتقال مستقیم هنجار و اقتدار مربی نشان می‌دهد که این هم‌پوشانی کامل نیست. در نهایت، گلستان می‌تواند به‌عنوان یکی از منابع بومی برای طراحی و بازنگری برنامه‌های درسی با رویکردِ یادگیری فعال و تعاملی مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژه ها
کلیدواژه: گلستان سعدی، سازنده‌گرایی، نظریه‌های نوین یادگیری،تربیت سازنده‌گرا، واکاوی تربیتی، یادگیری اکتشافی.
وضعیت: پذیرفته شده